Reprodukcja obrazu Januarego Suchodolskiego – malarza amatora, uczestnika powstania listopadowego (1831). Przedstawia cudowną obronę przed wojskami szwedzkimi. Był to początek VI wojny polsko-szwedzkiej, dzielny o. Augustyn Kordecki pomaga w zatrzymaniu potopu zalewającego jasnogórski klasztor Zakonu Paulinów.

January Suchodolski był pierwszym polskim malarzem batalistą. Dzieło z 1846 roku znajduje się w zbiorach Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie.

Obrona Jasnej Góry z czasu potopu szwedzkiego (II wojna północna z lat 1655–1660) stała się polskim symbolem i zalicza się do cudów za sprawą Matki Bożej – od XIV wieku w klasztorze paulinów znajduje się „Jasnogórski Cudowny obraz Najświętszej Maryi Panny”. W nocy z 26 na 27 grudnia 1655 roku Szwedzi odstąpili od oblężenia Jasnej Góry, które trwało przez 40 dni.
Oblężenie klasztoru paulinów na Jasnej Górze miało miejsce, kiedy to najazdy rozległy się po różnych częściach polskiej ziemi. Na czele klasztoru jasnogórskiego stał wówczas Augustyn Kordecki, który 7 listopada. postanowił uznać władzę Karola Gustawa, tym samym otrzymując od władcy szwedzkiego list żelazny z zapewnieniem nietykalności twierdzy. Nieufny zakonnik, postanowił jednak wywozić drogocenne zbiory m. in. wspomniany już obraz Matki Boskiej Częstochowskiej (ikona Bogarodzicy po dziś wszystkim bardzo dobrze znana w Polsce, uznawana za najważniejszy katolicki wizerunek), który wywieziono do zamku w Lublińcu. Decyzja okazała się słuszna, ponieważ wróg nie uszanował danego słowa i już 18 listopada próbował wtargnąć do klasztoru. Nie wpuszczenie go do środka przez zakonników rozpoczęło oblężenie i walkę o zatrzymanie tak ważnego miejsca.
Zakonnicy wyposażyli się w muszkiety, mieli na swoich usługach także załogę składającą się ze 160 żołnierzy. Jasna Góra była ówcześnie dość silną twierdzą o fortyfikacjach bastionowych. Siły wroga były jednak 10-krotnie wyższe, dodatkowo Szwedzi wzmacniali swoje wojsko i wyposażenie militarne. Wysyłali również żądania kapitulacji, które ksiądz Kordecki odrzucał. Nieprzyjaciel pomimo licznych bombardowań nie mógł zdobyć Jasnej Góry. Przebieg oblężenia wykazał wyższość artylerii klasztornej nad artylerią oblegającego twierdzę korpusu szwedzkiego. Ostatecznie Szwedzi wysłali list z żądaniem zapłaty za wycofanie swoich wojsk, na który również otrzymali odmowną odpowiedź.
Dynastia szwedzkich Wazów – jako krewnych wywodzących się od polskich Jagiellonów – od niespełna wieku z powodzeniem zasiadała na tronie Korony Polski, panowała w Wielkim Księstwie Litewskim (kraje tworzące Rzeczpospolitą Obojga Narodów). Stronnictwa były jednak złożone, układy zawierane, tereny sporne, wojna znów tknęła bratnie narody (konflikt wynikał po części ze sporu wewnątrz dynastii Wazów o tron Szwecji). Niedopuszczenie do przejęcia Jasnej Góry przez Szwedów było wydarzeniem symbolicznym, które dawało nadzieję na kolejne zwycięstwa. Triumf obrony klasztoru był uważany za punkt kulminacyjny podczas potopu szwedzkiego, pobudzający duch oporu wśród Polaków.
Pojęcie „obrony Częstochowy” weszło także do nomenklatury piłkarskiej. Określa sytuację drużyny skazanej na długą grę defensywną, najczęściej przez cały mecz, nieraz wychodząc z opresji co najmniej wynikiem remisowym. Natomiast Polacy oraz 4–5 milionów pątników z 80 innych krajów co rocznie pielgrzymują do Częstochowy, by oddać cześć Najświętszej Marii Pannie – dziękując, prosząc, w modlitwie dobrych i złych chwil.

Na podstawie: Anna Łappo / Muzeum Historii Polski (licencja CC BY-SA 3.0)